Alzheimer is een ziekte die de hersenen aantast. Hierdoor zal de patiënt gaan dementeren. Dit dementeren uit zich in geheugenverlies en verwarring in het hoofd. Alzheimer is één van de vormen van dementie. Andere vormen van dementie zijn: de ziekte van Huntington en Lewy-body-dementie. Verreweg de meeste mensen met dementie hebben Alzheimer, namelijk twee derde deel.

Er zijn twee varianten van de ziekte: de vroege variant en de ‘normale’ variant. Vroege Alzheimer komt voor bij personen jonger dan 65 jaar, deze variant is vrij zeldzaam. De ‘normale’ variant komt voor bij personen ouder dan 65 jaar. Deze variant treft vooral vrouwen, gemiddeld zijn er drie keer meer vrouwen met Alzheimer in vergelijking tot mannen. In Nederland zijn er circa 250.000 personen die lijden aan Alzheimer.

Oorzaak
Een oorzaak van Alzheimer is een fout in de afbraak van het APP eiwit. Hierdoor ontstaan er klontjes bij de hersencellen. Hierdoor worden de hersenen aangetast.

Ongeveer 75% van alle Alzheimer gevallen is genetisch bepaald. Door een mutatie in een gen ontstaat er een verhoogde kans op het krijgen van de ziekte. De vroege variant van de ziekte is volledig genetisch bepaald. De ‘normale’ variant wordt veroorzaakt door genetische mutaties én milieufactoren.

Symptomen
Alzheimer wordt door een arts vastgesteld door een geheugen test uit te voeren. Er wordt daarna op lange termijn gekeken of het geheugen wordt aangetast.
De ziekte begint met kleine geheugenstoornissen. Het korte termijn geheugen werkt niet goed meer, waardoor gebeurtenissen die recent gebeurd zijn vaak niet onthouden worden. Dit uit zich in het vergeten van afspraken en het steeds dezelfde vragen stellen. Alzheimer patiënten kunnen wel gebeurtenissen van vroeger herinneren.

Als de ziekte in een later stadium komt gaat het bergafwaarts. De patiënt krijgt ook storingen in het lange termijn geheugen. Ook heeft hij moeite tijdens het aan- en uitkleden en naar het toilet gaan. Verder worden Alzheimer patiënten meestal minder verantwoordelijk: ze besteden geen aandacht meer aan de buitenwereld en hun verzorging. Patiënten in deze fase zullen dagelijkse verzorging nodig hebben. Ze worden dan geestelijk getraind waardoor hun hersenen actief blijven. Dit zal de levensduur van de ziekte verlengen. Gemiddeld leven Alzheimer patiënten na constatering van de ziekte nog 8 jaar.

Bijzonderheden
Uit onderzoek is gebleken dat personen met een hoge opleiding die Alzheimer krijgen minder snel achteruit gaan qua kennis. Doordat de hersenen veel kennis hebben opgedaan zijn ze beter getraind, ook hebben ze meer massa opgebouwd. Door deze kennis en verhoogde hersenmassa zullen ze relatief minder kennis en vermogen kwijt raken dan een persoon met een lagere opleiding. Personen met een hoge opleiding gaan wel even snel achteruit op lichamelijk gebied, zoals minder makkelijk handelingen kunnen uitvoeren.

Behandeling
Er bestaan geen medicijnen tegen Alzheimer. De behandelingen die nu plaatsvinden zijn vooral gericht op de symptomen en het verlengen van de levensduur. Door bepaalde medicijnen toe te dienen wordt het geheugenverlies beperkt en uitgesteld.